Menu

Latina omnibvs

Dla wszystkich miłośników łaciny

Ciężkie czasy

kicior99

Podawanie czasu po łacinie nastręcza kilku problemów, jednak po zrozumieniu prostej zasady nie powinno być aż tak źle. Kiedy chcemy podać czas w sposób bezpośredni, a nie uciekając się do konstrukcji zdania podrzędnego (np. stało się to wtedy, kiedy Lech pokonał Legię 3:0), musimy zadać sobie następujące pytanie: co chcemy powiedzieć? kiedy to się stało czy jak długo trwało? Jest to o tyle ważne, że w obu tych sytuacjach użyjemy innego przypadku. Zanim przejdziecie niżej, przypomnijcie sobie, jaka różnica jest w języku angielskim między użyciem since i for – bo tu będzie taka sama.

zegar

Jak długo?
Kiedy pytamy o dany okres czasu, a nie konkretny moment, jedynym wyjściem jest akuzatyw. Długość tego okresu jest obojętna. Warto również zapamiętać, że w tym przypadku w odniesieniu do przeszłości najlepszy będzie czas przeszły niedokonany, ten z cechą -ba-.

duas horas – dwie godziny: Iam duas horas eam expecto – czekam na nią już dwie godziny
quattuor dies – cztery dni
multos annos – wiele lat – Multos annos Romani insulam oppugnabant – Rzymianie zdobywali wyspę wiele lat

Kiedy?
Dla odmiany, pytanie o konkretny moment w czasie wymaga użycia ablatywu. Jeśli pamiętacie wczorajszą bajkę o magicznych zaklęciach, ta konstrukcja ma również swoją nazwę i znana jest jako ablativus temporis – ablatyw czasu. Ablatyw ten może odnosić się do momentu określonego zarówno precyzyjnie (godziną) jak i tylko rokiem.

die – w dzień (dies, abl. → die) Faber die laborabat – robotnik pracował w dzień.
hac hora – o tej godzinie: Hac hora omnes dormiebant – o tej godzinie wszyscy spali.
nocte – w nocy, możliwa jest także forma noctu
sexto die – szóstego dnia (dies, abl. → die, sextus, abl. → sexto)
hora quinta – o piątej
idibus Martis – w idy marcowe (o tym sobie pogadamy dokładniej kiedy indziej)
quatro anno postquam Caesar exercitum Pompeii superaverat - w cztery lata po tym, jak Cezar pokonał wojska Pompei
anno MMXVII – w roku 2017

© Latina omnibvs
Blox.pl najciekawsze blogi w sieci