Menu

Latina omnibvs

Dla wszystkich miłośników łaciny

Deklinacje jak kwiaty

kicior99

Z reguły nauka łacińskich deklinacji zaczyna się od deklinacji pierwszej i tę zna najwięcej osób, które zetknęły się z łaciną. Uchodzi za najprostszą, choć to sprawa dyskusyjna; w ogóle odradzałbym podchodzenia do deklinacji na zasadzie łatwe – trudne. Dla mnie osobiście łatwiejsza była piąta, nie miałem problemów z trzecią, uchodzącą za najgorszą, nigdy nie przepadałem za względnie nieskomplikowaną czwartą. Naprawdę deklinacje są jak kwiaty – jeden lubi róże, inny frezje. W każdej są końcówki, które trzeba opanować.

Na co zwrócić uwagę w deklinacji pierwszej? Przede wszystkim na to, że, wbrew utartym przekonaniom, nie dotyczy ona wyłącznie rzeczowników i przymiotników rodzaju żeńskiego: według tej deklinacji odmieniają się rzeczowniki rodzaju żeńskiego zakończone na -a: poeta, nauta (żeglarz) itp. Ważna jest jeszcze jedna rzecz: przymiotniki będące przydawką uzgadnia się z rzeczownikiem pod względem rodzaju a nie deklinacji!!! (zresztą tak jak w polskim, ale przypominania nigdy za wiele.) Zatem sławny poeta to będzie poeta clarus – pierwszy wyraz odmieniamy według deklinacji pierwszej, drugi według drugiej.

Oto przykładowa odmiana wg deklinacji I: via curvacurva

l. poj.   l. mn.  
N via curva   viae curvae
G viae curvae   viarum curvarum
D viae curvae   viis curvis
Acc viam curvam   vias curvas
Abl via curva   viis curvis
V via curva   viae curvae

Co jest ważne? Liczba mnoga zakończona na -ae. Ponadto końcówka -a w ablatywie liczby pojedynczej jest długa, więc nie wolno jej pod żadnym pozorem utożsamiać z mianownikiem czy wołaczem. Należy również zapamiętać jeden wyjątek – otóż rzeczownik dea – bogini ma w liczbie mnogiej w datywie i ablatywie formę deabus (zwłaszcza w złożeniu deis deabusque – bogom i boginiom).

© Latina omnibvs
Blox.pl najciekawsze blogi w sieci